side bg

Over onze lezingen

De Historische Kring Tussen Rijn en Lek organiseert jaarlijkse een aantal lezingen, over alles wat met de oude en meer recente geschiedenis van onze regio te maken heeft. De lezingen zijn, tenzij bij grote uitzondering en expliciet vermeld, gratis toegankelijk. U hoeft hiervoor dus géén lid van de vereniging te zijn of te reserveren. Vaak is er plaats genoeg. Daarnaast willen we een open vereniging blijven en niemand (ook onszelf niet!) ergens toe verplichten.

Maar vanwege de wisselende locaties kan het aantal beschikbare plaatsen wisselen. En omdat het ons toch kan helpen een idee te krijgen van het mogelijk te verwachten aantal bezoekers (en te zorgen voor voldoende koffie!) geven we u de mogelijkheid u toch, geheel vrijblijvend, aan te melden. Gebruik bijvoorbeeld het formulier om een vraag te stellen, over deze lezing (of iets anders dat u graag aan ons kwijt wilt). Geen tijd/zin om u aan te melden? Of u weet nog niet zeker of u wel kan? Geen punt, u blijft welkom op onze lezingen!

We proberen steeds ruim vóór de datum van de lezing in onze agenda te plannen. Maar soms doet zich een kans voor om relatief snel iets te organiseren, dus is het verstandig om regelmatig de agenda te raadplegen.


‘De Reformatie in het Kromme Rijngebied”

 

Dinsdag 10 oktober 2017 verzorgt Sander Wassink een lezing over:
Het Kromme Rijngebied, de Beeldenstorm en Alva’s Raad van Beroerten (1566-1569)
Een streek in het oog van de (Beelden)storm?

In 2016 was het 450 jaar geleden dat de Beeldenstorm begon en in 2017 wordt overal stilgestaan bij het 500ste geboortejaar van de Reformatie. Deze gedenkwaardige gebeurtenissen gingen niet aan de inwoners van het Kromme Rijngebied voorbij. Wat merkten de mensen hier van deze roerige tijden? Deze vraag loopt als een rode draad door de lezing.

In de zomer van het jaar 1566 stegen lang opgelopen spanningen in de Nederlanden naar een kookpunt. De Reformatie culmineerde dit jaar overal door het land in beeldenstormen. Een explosieve mix van religieuze, sociale en economische onrust begon te gisten. Daartoe aangevuurd door hagenpredikers ging men uiteindelijk tot actie over. In de kleinere plaatsen rondom Utrecht bleef het doorgaans rustig. Toch waren deze roerige tijden ook voor de inwoners van het zestiende-eeuwse Kromme Rijngebied nooit ver weg. Zo werd bijvoorbeeld half augustus 1566 ten noorden van de stad Utrecht een hagenpreek gehouden door Jan Arentsz Mandemaker. Een hagenprediker uit Culemborg  vond onderdak in Wijk bij Duurstede. Toen beeldenstormers eind augustus toesloegen in Utrecht was Jan van Renesse, heer van Wulven een van de drijvende krachten achter de gebeurtenissen. Zo zou hij in de Buurkerk een smidshamer hebben aangereikt aan beeldenbrekers. De beelden die rondom het doopvont stonden werden daarmee vernield.

Een reactie van landsheer Filips II bleef natuurlijk niet uit: hij stuurde de hertog van Alva met een troepenmacht om orde op zaken te stellen. Eenmaal aangekomen in Brussel stelde Alva een speciale rechtbank samen om de beeldenstormers op te sporen en te bestraffen: de Raad van Beroerten. Duizenden personen werden voor eeuwig verbannen uit het land, hun goederen werden inbeslaggenomen. Wie de pech had in de kerkers terecht te komen wachtte vaak de doodstraf.

Werd Alva’s harde hand ook in het Kromme Rijngebied gevoeld? Werd Jan van Renesse aangepakt door de Raad van Beroerten? Hoe ontwikkelde de Reformatie zich hier en wat de houding van de pastoors van Odijk ten aanzien hiervan? Tijdens de lezing wordt bij deze en andere vragen uitgebreid stilgestaan.

Vijf jaar geleden besloot Sander Wassink (1987) de studierichting te volgen waar zijn hart naar uitgaat: geschiedenis (Universiteit Leiden). Zijn scriptie schreef hij over de Beeldenstorm en Alva’s Raad van Beroerten. Sinds augustus 2013 is afgestudeerd en sindsdien werkzaam als freelance historicus. Hij organiseert lezingen, schrijft artikelen, verzorgt gastlessen op scholen en verricht archiefonderzoek. In de lezingen die hij geeft, legt

hij steeds het verband tussen het onderwerp waarover hij vertelt en de lokale geschiedenis. Daarnaast is hij als conservator verbonden aan de Stichting Historisch Museum Hazerswoude.

De lezing wordt gehouden in de toepasselijke locatie: Het Witte Kerkje in Odijk aan de Zeisterweg 34.
De zaal is open om 19.30 uur. De lezing begint om 20 uur


‘Als de zwaluw ons verlaat ……..”

Donderdag 9 november 2017 – dus midden in de herfst – geeft Frederiek Eggink een lezing over Volksliedjes in Nederland van ca 1800 tot 1920 in De Open Hof in Wijk bij Duurstede. De lezing begint om 20 uur de zaal is open om 19.30 uur

Deze lezing zal ingaan op de ontwikkeling van Nederlandse volksliederen met name vanaf de vroege 19e eeuw (Romantiek), waarbij in heel Europa weer belangstelling ontstond voor oude (volks)sprookjes, gedichten en liederen. Allerlei tekstdichters zoals Jan Pieter Heije en vele anderen beijverden zich om eenvoudige bevattelijke teksten op papier te zetten. Componisten als Viotta, Verhulst en de Utrechtse Richard Hol zorgden voor goed in het gehoor liggende melodieën die iedereen mee kon zingen. Sommige liederen uit die tijd zijn nu nog steeds bekend zoals: ‘Op de grote stille heide’, ‘Een karretje op de zandweg reed’, en ‘In een blauw geruiten kiel’ om er enige te noemen.

De lezing laat verder de opkomst van de (nationale) volkszang zien en de voorgeschiedenis van zangbundels als ‘Kun je nog zingen, zing dan mee’. Daarnaast passeren alle mogelijke populaire genres de revue als: romances en balladen, smartlappen, kermis- en soldatenliederen. Enige van deze liederen zullen ook ten hore worden gebracht onder begeleiding van de piano.

Speciaal belicht wordt ook Hendrik Jan van Lummel (1815-1877) hoofdonderwijzer in Houten en Utrecht. Hij stond o.a bekend om zijn schoolplaten en boeken over de 80-jarige oorlog. Maar ook zorgde hij voor de heruitgave van het Geuzenliedboek uit de16e eeuw in 1872. Bij de volksopvoeding- en beschaving hoorden ook het kennisnemen van de oude liederen uit het rijke Vaderlandse Verleden vol heldendaden.

Frederiek Eggink studeerde geschiedenis en muziekgeschiedenis aan de Universiteit van Utrecht. Zij publiceert regelmatig in het blad Oud-Utrecht en houdt lezingen over muziek-historische onderwerpen uit de 19e en begin 20e eeuw. In het verleden hield ze voor de Historisch Kring Tussen Rijn en Lek een boeiende presentatie over het leven van Catharina van Rennes (1858-1940), compleet met muziek en zang.

De Open Hof, Kerkstraatje 4, 3961 AV Wijk bij Duurstede.

side bg